Ποιοι έχουν δικαίωμα επίσημης μετάφρασης στην Ελλάδα;
Ένα από τα πιο συχνά ερωτήματα που δεχόμαστε είναι: «Ποιος μπορεί να κάνει μια επίσημη μετάφραση;» Η απάντηση δεν είναι αυτονόητη, γιατί στην Ελλάδα το δικαίωμα αυτό δεν δίνεται σε κάθε μεταφραστή — αλλά μόνο σε συγκεκριμένες κατηγορίες προσώπων και φορέων που ο νόμος ρητά ορίζει.
Σε αυτό το άρθρο αναλύουμε αναλυτικά και με αναφορά αποκλειστικά σε επίσημες κρατικές πηγές ποιοι έχουν αυτό το δικαίωμα, τι ακριβώς ορίζει ο κάθε νόμος, και τι διαφορές υπάρχουν μεταξύ τους.
1. Πιστοποιημένοι Μεταφραστές — Μητρώο Υπουργείου Εξωτερικών
Νομική βάση: Ν. 4781/2021, Υποκεφάλαιο Ζ΄, άρθρα 145–150 (ΦΕΚ 31Α/28.02.2021)
Με τον Ν. 4781/2021 καταργήθηκε η Μεταφραστική Υπηρεσία του Υπουργείου Εξωτερικών (που λειτουργούσε βάσει Ν. 3566/2007 και Ν. 4505/2017) και αντικαταστάθηκε από το Σώμα Πιστοποιημένων Μεταφραστών.
Σύμφωνα με την επίσημη σελίδα του Υπουργείου Εξωτερικών:
- Ποιοι είναι: Στο Μητρώο Πιστοποιημένων Μεταφραστών περιλαμβάνονται οι πιστοποιημένοι από το ΥΠΕΞ μεταφραστές — πρώην στελέχη της Μεταφραστικής Υπηρεσίας που εντάχθηκαν στο νέο σύστημα.
- Τι μεταφράζουν: Μεταφράζουν επίσημα, από ξένη γλώσσα στην ελληνική και αντίστροφα, δημόσια και ιδιωτικά έγγραφα, παρέχοντας τις υπηρεσίες τους ως ελεύθεροι επαγγελματίες.
- Πώς λειτουργεί: Κάθε μετάφραση λαμβάνει μοναδικό σειριακό αριθμό (barcode) μέσω της ψηφιακής πύλης metafraseis.services.gov.gr και φέρει Εγκεκριμένη Ηλεκτρονική Υπογραφή.
- Αναζήτηση μεταφραστή: Μέσω gov.gr στη διεύθυνση metafraseis.services.gov.gr/search .
- Εποπτεία: Για αναφορές κατά πιστοποιημένων μεταφραστών, ο πολίτης απευθύνεται εγγράφως στη ΣΤ1 Διεύθυνση Προσωπικού και Διοικητικής Οργάνωσης του ΥΠΕΞ (epopteiaspm@mfa.gr).
Πηγή: Υπουργείο Εξωτερικών — mfa.gr/services/mitroo-pistopoiimenon-metafraston
2. Δικηγόροι εγγεγραμμένοι σε ελληνικό Δικηγορικό Σύλλογο
Νομική βάση: Ν. 4194/2013, άρθρο 36 §2 περ. γ΄ (Κώδικας Δικηγόρων, ΦΕΚ Α΄ 208/27.09.2013) & άρθρο 454 ΚΠολΔ
Σύμφωνα με το άρθρο 36 §2 περ. γ΄ του Κώδικα Δικηγόρων:
«Στο έργο του δικηγόρου περιλαμβάνεται: γ) Η μετάφραση εγγράφων που έχουν συνταχθεί σε ξένη γλώσσα, καθώς και η μετάφραση ελληνικών εγγράφων σε οποιαδήποτε ξένη γλώσσα. Η μετάφραση έχει πλήρη ισχύ έναντι οποιασδήποτε Δικαστικής ή άλλης Αρχής, εφόσον συνοδεύεται από επικυρωμένο αντίγραφο του εγγράφου που μεταφράστηκε και ο δικηγόρος βεβαιώνει ότι έχει επαρκή γνώση της γλώσσας από και προς την οποία μετέφρασε.»
Τι σημαίνει πρακτικά:
- Κάθε δικηγόρος μέλος ελληνικού Δικηγορικού Συλλόγου μπορεί να μεταφράζει από και προς οποιαδήποτε ξένη γλώσσα.
- Δεν απαιτείται πτυχίο ξένης γλώσσας ή μετάφρασης — αρκεί η βεβαίωσή του ότι γνωρίζει επαρκώς τη γλώσσα.
- Η μετάφραση πρέπει πάντα να συνοδεύεται από επικυρωμένο αντίγραφο του πρωτοτύπου.
- Η ισχύς είναι πλήρης ενώπιον κάθε Δικαστικής ή άλλης Αρχής.
Σχετικά με τα δικαστήρια (άρθρο 454 ΚΠολΔ): Αν ένα ξενόγλωσσο έγγραφο προσαχθεί ενώπιον δικαστηρίου, πρέπει να συνοδεύεται από επίσημη μετάφραση. Ωστόσο, αν κατά την ακροαματική διαδικασία κριθεί αναγκαίο, το δικαστήριο μπορεί να διατάξει μετάφραση από πραγματογνώμονα.
Πηγή: Ν. 4194/2013, άρθρο 36 — Lawspot/Nomothesia
3. Πτυχιούχοι Μεταφραστές και Διερμηνείς Ιονίου Πανεπιστημίου
Νομική βάση: Προεδρικό Διάταγμα 169/2002 (ΦΕΚ Α΄ 156) & Γνωμοδότηση ΝΣΚ 495/2004
Σύμφωνα με το ΠΔ 169/2002, οι πτυχιούχοι του Τμήματος Ξένων Γλωσσών, Μετάφρασης και Διερμηνείας (ΤΞΓΜΔ) του Ιονίου Πανεπιστημίου, με ειδίκευση τη μετάφραση ή τη διερμηνεία, έχουν ως κύρια επαγγελματική ενασχόληση:
«...τη μετάφραση σε όλα τα διαδικαστικά στάδια αυτής ή και έκδοση οποιωνδήποτε εγγράφων (δημοσίων και ιδιωτικών) ή άλλων κειμένων για λογαριασμό οποιασδήποτε δημόσιας αρχής ή τρίτου, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, ευθυνόμενοι για την εγκυρότητα του περιεχομένου τους.»
- Γλώσσες: Αγγλικά, Γαλλικά, Γερμανικά, Ισπανικά, Ιταλικά — οι γλώσσες που σπούδασαν υποχρεωτικά κατά τη φοίτησή τους (βάσει Γνωμοδότησης ΝΣΚ 495/2004).
- Κατεύθυνση: Από ελληνικά προς τις γλώσσες σπουδών τους και αντίστροφα.
- Πού μπορούν να εργάζονται: Σε φορείς δημοσίου ή ιδιωτικού τομέα, ως ελεύθεροι επαγγελματίες, σε διεθνείς οργανισμούς (ΟΗΕ, ΕΕ, Συμβούλιο Ευρώπης, UNESCO, ΟΟΣΑ, ΝΑΤΟ), σε δημόσιες υπηρεσίες, δικαστήρια, εκδοτικούς οίκους κ.λπ.
Πηγή: ΠΔ 169/2002 (ΦΕΚ Α΄ 156)
4. Συμβολαιογράφοι
Νομική βάση: Ν. 2830/2000, άρθρο 1 §2 (Κώδικας Συμβολαιογράφων, ΦΕΚ Α΄ 96/16.03.2000)
Σύμφωνα με τον Κώδικα Συμβολαιογράφων:
«Ο συμβολαιογράφος μπορεί να μεταφράζει με ευθύνη του στην ελληνική γλώσσα έγγραφα συνταγμένα σε ξένη γλώσσα τα οποία του προσκομίζονται και είναι χρήσιμα για την κατάρτιση μιας από τις αναφερόμενες πράξεις, θεωρώντας τα για την πραγματοποίηση της μετάφρασης και για την ακρίβειά τους.»
Σημαντικός περιορισμός: Η αρμοδιότητα των συμβολαιογράφων είναι περιορισμένη σε σχέση με τις υπόλοιπες κατηγορίες:
- Αφορά αποκλειστικά έγγραφα χρήσιμα για κατάρτιση συμβολαιογραφικών πράξεων.
- Μεταφράζουν μόνο προς τα ελληνικά (όχι αντίστροφα).
Πηγή: Ν. 2830/2000 (ΦΕΚ Α΄ 96/16.03.2000)
5. Ελληνικές Προξενικές Αρχές στο εξωτερικό
Νομική βάση: Ν. 3566/2007 (Οργανισμός ΥΠΕΞ)
Οι ελληνικές πρεσβείες και προξενεία στο εξωτερικό εξακολουθούν να έχουν δικαίωμα έκδοσης επίσημων μεταφράσεων. Η διαδικασία, ο χρόνος παράδοσης και το κόστος μπορεί να διαφέρουν σημαντικά ανά χώρα.
Συγκριτικός πίνακας
| Φορέας / Πρόσωπο | Νομική βάση | Γλώσσες | Κατεύθυνση | Περιορισμοί |
|---|---|---|---|---|
| Πιστοποιημένοι Μεταφραστές ΥΠΕΞ | Ν. 4781/2021 | Βάσει πιστοποίησης | Από/προς ελληνικά | — |
| Δικηγόροι | Ν. 4194/2013, άρθρο 36 | Οποιαδήποτε (με βεβαίωση γνώσης) | Από/προς ελληνικά | Βεβαίωση επαρκούς γνώσης |
| Πτυχιούχοι Ιονίου Πανεπιστημίου | ΠΔ 169/2002, Γνωμοδότηση ΝΣΚ 495/2004 | EN, FR, DE, ES, IT | Από/προς ελληνικά | Μόνο γλώσσες σπουδών |
| Συμβολαιογράφοι | Ν. 2830/2000, άρθρο 1 §2 | Κατά γνώση | Μόνο προς ελληνικά | Μόνο για συμβολαιογραφικές πράξεις |
| Ελληνικές Προξενικές Αρχές | Ν. 3566/2007 | Κατά περίπτωση | Από/προς ελληνικά | Μόνο στο εξωτερικό |
Ισοτιμία
Όλες οι επίσημες μεταφράσεις από τις παραπάνω κατηγορίες έχουν ίση νομική ισχύ. Ωστόσο, ορισμένοι φορείς ενδέχεται να ζητούν μετάφραση αποκλειστικά από συγκεκριμένη κατηγορία. Συνιστούμε πάντα να επιβεβαιώνετε με τον φορέα κατάθεσης πριν την ανάθεση.
Τι αναγνωρίζει η ΑΑΔΕ
Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) με το έγγραφο Δ.ΟΡΓ.Δ 1008736 ΕΞ 2019/18-01-2019 προσδιόρισε τα πρόσωπα και τους φορείς που διενεργούν μεταφράσεις αλλοδαπών δημοσίων εγγράφων που προσκομίζονται στις υπηρεσίες της. Αναγνωρίζει τις ίδιες ακριβώς κατηγορίες: πιστοποιημένους μεταφραστές, δικηγόρους, πτυχιούχους ΤΞΓΜΔ Ιονίου και ελληνικές προξενικές αρχές.
Πηγή: ΑΑΔΕ — Δ.ΟΡΓ.Δ 1008736 ΕΞ 2019
Η ομάδα της Wordhub
Στο wordhub.gr η ομάδα μας περιλαμβάνει πτυχιούχους μεταφραστές του ΤΞΓΜΔ Ιονίου Πανεπιστημίου καθώς και δικηγόρο μέλος Δικηγορικού Συλλόγου, εξασφαλίζοντας ότι κάθε επίσημη μετάφραση:
- Πληροί πλήρως τις νομικές προϋποθέσεις
- Γίνεται αποδεκτή από κάθε ελληνική δημόσια υπηρεσία, δικαστήριο και διεθνή οργανισμό
- Μπορεί να συνοδεύεται από επικύρωση αντιγράφου εκ του πρωτοτύπου από τον δικηγόρο μας
Σημαντική σημείωση: Το παρόν άρθρο έχει συνταχθεί κατόπιν ενδελεχούς έρευνας και βασίζεται αποκλειστικά σε επίσημες κρατικές πηγές. Ωστόσο, η Wordhub είναι ιδιωτική εταιρεία παροχής υπηρεσιών μετάφρασης και διερμηνείας — δεν αποτελεί δημόσιο φορέα ούτε παρέχει νομικές συμβουλές. Η νομοθεσία ενδέχεται να τροποποιηθεί, και κάθε φορέας μπορεί να εφαρμόζει τους κανόνες με διαφορετικό τρόπο. Συνιστούμε πάντα να επιβεβαιώνετε τη διαδικασία και τις απαιτήσεις απευθείας με τον φορέα ή την υπηρεσία στην οποία θα καταθέσετε τα έγγραφά σας.
Επίσημες πηγές
- Ν. 4781/2021 (ΦΕΚ 31Α/28.02.2021) — Υπουργείο Εξωτερικών
- metafraseis.services.gov.gr — Θεσμικό πλαίσιο
- Ν. 4194/2013, άρθρο 36 (ΦΕΚ Α΄ 208/27.09.2013) — Lawspot/Nomothesia
- ΠΔ 169/2002 (ΦΕΚ Α΄ 156)
- Ν. 2830/2000 (ΦΕΚ Α΄ 96/16.03.2000) — Κώδικας Συμβολαιογράφων
- Γνωμοδότηση ΝΣΚ 495/2004
- ΑΑΔΕ — Δ.ΟΡΓ.Δ 1008736 ΕΞ 2019
- ΚΥΑ Π23ΜΕΤ-34908 (ΦΕΚ Β΄ 3149/19.07.2021)
- ΚΥΑ Π23ΜΕΤ-38227 (ΦΕΚ Β΄ 3482/30.07.2021)
- ΚΥΑ 092.1/ΑΣ 4151 (ΦΕΚ Β΄ 3903/23.08.2021)
Χρειάζεστε επίσημη μετάφραση;
Η Wordhub παρέχει επίσημες μεταφράσεις αποδεκτές από όλες τις αρχές, τα δικαστήρια και τους διεθνείς οργανισμούς. Γρήγορη παράδοση, ανταγωνιστικές τιμές.
Ζητήστε δωρεάν προσφορά